Sert Düşüş: Rekor Zirveden Tarihi Gerilemeye...

Küresel ölçekte etkisini sürdüren kuraklık, tarımsal üretimde yaşanan aksamalar ve jeopolitik gelişmeler emtia piyasalarında dalgalı bir seyri beraberinde getirirken, kakao son dönemde fiyat hareketlerinin en sert yaşandığı ürünler arasında öne çıktı. Özellikle çikolata üretiminin ana girdisi olan kakao, hem arz hem de talep cephesindeki gelişmelerin etkisiyle kısa sürede büyük fiyat değişimleri yaşadı.

Kakao fiyatları, 2024 yılında arz tarafına ilişkin artan endişelerin etkisiyle güçlü bir yükseliş sergiledi. Batı Afrika’da görülen olumsuz hava koşulları, üretimde düşüş beklentisi ve küresel kakao stoklarındaki gerileme, fiyatların hızla yukarı yönlü hareket etmesine neden oldu. Bu süreçte kakao fiyatları ton başına 12 bin 931 dolara yükselerek tarihi rekor seviyesine ulaştı. Aynı yıl, fiyatlar yüksek seviyelerini koruyarak yılı 11 bin 675 dolar düzeyinden tamamladı.

Ancak 2025 yılıyla birlikte piyasada dengeler tersine döndü. Batı Afrika’da kuraklık endişelerinin azalması, iklim koşullarının görece iyileşmesi ve rekoltede artış beklentileri kakao fiyatları üzerinde baskı oluşturdu. ABD merkezli emtia borsası Intercontinental Exchange (ICE) verilerine göre, kakao fiyatları 2025 yılında yüzde 48,1 oranında gerileyerek tüm zamanların en hızlı yıllık düşüşünü kaydetti ve yılı ton başına 6 bin 65 dolar seviyesinden tamamladı.

Fiyatlardaki sert düşüşte, ticaret politikalarına ilişkin gelişmeler de etkili oldu. ABD’nin, yüksek miktarda tüketmesine rağmen üretimini gerçekleştiremediği bazı tarım ürünlerine yönelik gümrük tarifelerini kaldırma planını açıklaması, kakao piyasasında belirsizlikleri azalttı. Kakao ürünlerinin tarife dışı bırakılması, tedarik zincirinde maliyetlerin düşebileceği beklentisini güçlendirdi.

Öte yandan, dünyanın önde gelen çikolata ve kakao üreticileri, yüksek fiyatların ardından satışlarda yavaşlama yaşanabileceğine yönelik öngörülerini paylaştı. Avrupa Parlamentosu’nun, orman alanlarına zarar verilerek üretilen ürünlerin Avrupa Birliği’ne ithalatını kısıtlayacak düzenlemeleri bir yıl ertelemesi de piyasada arzın artabileceği beklentisini güçlendiren bir diğer unsur oldu.

Uzmanlar, kakao fiyatlarında önümüzdeki dönemde hava koşulları, sürdürülebilir tarım politikaları ve küresel talep görünümünün belirleyici olacağını ifade ediyor.

???? Editörün Notu:
Tarım emtialarındaki sert fiyat hareketleri, hem üreticiler hem de tüketiciler açısından dikkatle izlenmeli; küresel iklim ve ticaret politikaları piyasalar üzerinde belirleyici olmaya devam ediyor.