Sınav Stresinin Gizli Nedenini Uzmanı Açıkladı...

Üniversite öğrencileri için vize ve final haftaları, yılın en yoğun ve stresli dönemleri arasında yer alıyor. Akademik beklentilerin yükseldiği bu süreçte birçok öğrenci, daha fazla çalışmanın başarıyı getireceğine inanarak uyku ve beslenme düzenini ikinci plana atıyor. Ancak uzmanlara göre bu yaklaşım, başarıyı artırmak bir yana, stresi derinleştirerek akademik performansı olumsuz etkiliyor.

İstinye Üniversitesi Beslenme ve Diyetetik Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Diyetisyen Pınar Hamurcu, sınav dönemlerinde yaşanan stresin temelinde çoğu zaman yanlış planlama ve düzensiz yaşam alışkanlıklarının yer aldığını belirterek, dengeli çalışma programlarının önemine dikkat çekiyor.

Gerçekçi Planlama Kaygıyı Azaltıyor

Doç. Dr. Hamurcu’ya göre öğrencilerin yaptığı en büyük hatalardan biri, kısa sürede çok fazla konu bitirmeyi hedefleyen gerçekçi olmayan çalışma planları oluşturmak. Bu durumun kontrol duygusunu zayıflattığını ve kaygıyı artırdığını belirten Hamurcu, etkili bir planın yalnızca ders saatlerini değil; uyku, beslenme ve dinlenme sürelerini de kapsaması gerektiğini vurguluyor.

Uzun ve kesintisiz çalışma saatleri yerine 25–50 dakikalık odaklanmış çalışma periyotlarının kısa molalarla desteklenmesinin hem verimi artırdığını hem de zihinsel tükenmeyi önlediğini ifade eden Hamurcu, özellikle sınavı yakın ve zorlayıcı derslere öncelik verilmesini öneriyor.

Uykusuzluk Başarının Önündeki En Büyük Engel

Sınav dönemlerinde “daha çok çalışmak” adına uykudan feragat edilmesinin ciddi bir hata olduğunu belirten Hamurcu, yetersiz uykunun dikkat, hafıza ve öğrenme süreçlerini doğrudan olumsuz etkilediğini söylüyor. Uyku eksikliğinin aynı zamanda stres hormonlarını artırarak kaygıyı derinleştirdiğine dikkat çekiliyor.

Beslenmenin de en az uyku kadar önemli olduğuna vurgu yapan Hamurcu, düzensiz öğünlerin ve uzun süre aç kalmanın zihinsel performansı düşürdüğünü, bu durumun öğrencilerde sinirlilik ve odaklanma sorunlarına yol açtığını ifade ediyor.

Aşırı Kafein ve Fast Food Uyarısı

Sınav dönemlerinde artan kahve ve enerji içeceği tüketiminin kısa süreli uyanıklık sağlasa da uzun vadede performansı düşürdüğünü belirten Hamurcu, aşırı kafeinin çarpıntı, kaygı ve uyku bozukluklarına neden olabileceğini söylüyor. Günlük kafein tüketiminin 400 mg’ın altında tutulması ve özellikle akşam saatlerinde sınırlandırılması öneriliyor.

Fast food ve rafine şeker ağırlıklı beslenmenin ise kan şekerinde ani dalgalanmalara yol açarak dikkat azalması ve duygu durum değişikliklerini tetiklediği ifade ediliyor.

Hafıza ve Odaklanma İçin Doğru Besinler

Doğru beslenmenin sınav başarısında kilit rol oynadığını vurgulayan Doç. Dr. Hamurcu, kompleks karbonhidratlar, yeterli protein ve sağlıklı yağların öğrenme sürecini desteklediğini belirtiyor. Balık, ceviz, yumurta, süt ürünleri, tam tahıllar ve yeşil yapraklı sebzelerin hafıza ve bilişsel işlevler açısından önemli olduğuna dikkat çekiliyor. Ayrıca yeterli su tüketiminin bile dikkat ve kısa süreli hafıza üzerinde belirleyici olduğu vurgulanıyor.

“Sınavlar Değerinizi Belirlemez”

Öğrencilere önemli bir mesaj veren Hamurcu, stresin doğal bir tepki olduğunu ancak yoğunlaştığında performansı düşürdüğünü belirterek, “Sınavlar bireyin değerini belirleyen nihai ölçütler değildir” diyor. Sürecin başarısızlık korkusuyla değil, öğrenmenin bir parçası olarak görülmesinin stres algısını önemli ölçüde azalttığına dikkat çekiyor.

Editörün Notu

Bu haber, sınav stresinin yalnızca ders yükünden değil; yanlış alışkanlıklardan beslendiğini bir kez daha gösteriyor. Uykusuzluk, düzensiz beslenme ve plansız çalışma çoğu zaman “fedakârlık” olarak görülse de gerçekte başarının önündeki en büyük engellerden biri. Özellikle gençlerin kendilerini yalnızca sınav sonuçlarıyla tanımlamaması gerektiğini hatırlatan bu uyarılar, sadece öğrencilere değil; onlardan sürekli daha fazlasını bekleyen herkese önemli bir mesaj içeriyor. Başarı, kendini tüketmekle değil; denge kurabilmekle geliyor.

Haber Önerisi: Barajlar %25’te Kaldı: Uzmandan İstanbul İçin Kritik Uyarı