Hayati Uyarı: Soğan, Kolonya ve Kaşık... Bunları Sakın Yapmayın!

Liv Hospital Samsun Nöroloji Uzmanı Dr. Abdurrahman Akbaş, epilepsinin beyin hücrelerindeki geçici ve anormal elektrik yayılımı sonucu oluştuğunu belirtti. İnme, enfeksiyon ve özellikle ciddi kafa travmalarının epilepsiye yol açabileceğini söyleyen Akbaş, nöbet geçiren hastaya soğan koklatılmaması ve ağzının zorla açılmaması gerektiği konusunda uyardı.

Beynimiz, vücudumuzun komuta merkezi olarak sürekli elektriksel sinyallerle çalışır. Ancak bazen bu sinyallerde "kısa devre" diyebileceğimiz geçici bozukluklar yaşanır. İşte bu durum, tıbbi adıyla Epilepsi, halk arasındaki adıyla Sara hastalığıdır.

Nöroloji Uzmanı Dr. Abdurrahman Akbaş, her yaşta görülebilen ve cinsiyet/ırk ayrımı yapmayan bu hastalığın nedenlerini ve müdahale yöntemlerini anlattı.

Neden Epilepsi Oluruz?

Dr. Akbaş, epilepsinin "nedensiz" de ortaya çıkabileceğini, ancak bazı tetikleyicilerin çok belirgin olduğunu vurguladı. Beyin hücrelerindeki hasarlar, bu anormal elektriksel aktiviteye zemin hazırlayabiliyor:

Kafa Travmaları: Geçirilen ciddi kazalar veya kafaya alınan sert darbeler.

Doğum Zorlukları: Bebeğin doğum esnasında oksijensiz kalması.

Enfeksiyonlar: Menenjit veya ensefalit gibi beyin iltihapları.

İnme (Felç): Beyin damar tıkanıklıkları veya kanamaları.

Genetik Faktörler: Ailesinde epilepsi öyküsü olanlarda risk artabiliyor.

Tedavisi Mümkün mü?

Epilepsi, düzenli takip ve disiplin gerektiren bir süreçtir. Temel tedavi "antiepileptik" ilaçlardır. Dr. Akbaş, bu ilaçların nöbetleri önlemeye yönelik olduğunu ve doktor kontrolünde aksatılmadan kullanılması gerektiğini belirtiyor. İlaçlara dirençli bazı özel vakalarda ise "cerrahi müdahale" seçeneği değerlendirilebiliyor.

İLK YARDIMDA "YAPILMAMASI" GEREKENLER (Hayati Önem Taşır!)

Toplumda doğru bilinen yanlışlar, hastaya nöbetten daha fazla zarar verebiliyor. Uzman isim, kesin bir dille uyardı:

Ağzını Açmaya Çalışmayın: Hastanın dişlerini sıkması doğaldır. Ağzına kaşık, parmak veya tahta sokmaya çalışmak dişlerin kırılmasına veya boğulmaya neden olabilir.

Soğan/Kolonya Koklatmayın: Bu yöntemlerin tıbbi hiçbir geçerliliği yoktur, aksine hastanın nefes almasını zorlaştırabilir.

Su Vermeyin: Nöbet sırasında veya hemen sonrasında yutkunma refleksi tam çalışmayabilir, su akciğere kaçabilir.

Hareketlerini Kısıtlamayın: Kasılmaları durdurmak için hastanın üzerine abanmayın, bastırmayın.

Peki Ne Yapmalıyız?

Sakin Olun: 112'yi arayın.

Güvenlik: Çevresindeki kesici, sert cisimleri uzaklaştırın.

Rahatlatın: Kravat, kemer gibi sıkan giysileri gevşetin. Gözlüğü varsa çıkarın.

Yan Yatırın: Nöbet anında veya bitiminde hastayı yan çevirin (Recovery position). Bu, tükürüğün veya kusmuğun dışarı akmasını sağlayarak boğulmayı önler.

Süre Tutun: Nöbetin ne kadar sürdüğünü takip edin ve sağlık ekiplerine bildirin.

Editörün Notu: "Epilepsi nöbeti geçiren birini gördüğünüzde yapabileceğiniz en iyi şey, onun 'kendi kendine zarar vermesini' engellemektir. Başının altına yumuşak bir ceket koymak, sert zeminle temasını kesmek hayati bir dokunuştur. 'Dilini yutar' korkusuyla ağzına bir şey sokmaya çalışmak, parmağınızın kopmasına veya hastanın dişlerinin kırılıp nefes borusunu tıkamasına yol açabilir. Sadece yan çevirin ve bekleyin; kriz kendi kendine sonlanacaktır."

HABER ÖNERİSİ: Doğru Bilinen Yanlış: "Bıçak Değerse Yayılır" İnanışı Tedaviyi Geciktiriyor