Bursa’da 93 Yıllık Ramazan Geleneği: Şekilli Poğaçalar Çocukları Oruçla Buluşturuyor

Ramazan ayı denince birçok şehirde farklı lezzetler akla gelir. Ancak Bursa, neredeyse bir asırdır yaşattığı sıra dışı bir gelenekle dikkat çekiyor. Oyuncak şeklindeki poğaçalar, yalnızca bir iftariyelik değil; aynı zamanda kuşaklar arası aktarılan kültürel bir miras niteliği taşıyor.

İşsiz Kalmamak İçin Başlayan Hikâye

Yıl 1933… Kentte bir fırında çalışan Rum kalfa, ramazan ayında işlerin azalması nedeniyle işten çıkarılma riskiyle karşı karşıya kaldı. Çözüm ise oldukça yaratıcıydı. O dönemde oyuncaklara erişimi olmayan çocukların ilgisini çekmek ve “tekne orucu” tutan küçükleri teşvik etmek için poğaçalara farklı şekiller verdi.

Telefon ahizesi, tabanca, kılıç ve testi formunda hazırlanan bu poğaçalar kısa sürede ilgi gördü. Hem çocuklar sevindi hem de fırının işleri açıldı. Böylece bir zorunluluktan doğan fikir, Bursa’ya özgü bir ramazan geleneğine dönüştü.

Üç Kuşaktır Aynı Tezgahta

Bu özel tarif ve üretim geleneği, yıllar içinde ustadan çırağa aktarıldı. Bursa’ya özgü bu poğaçaları uzun yıllar boyunca hazırlayan isimlerden biri olan Sadi Seymen, geleneğin kökleşmesinde önemli rol oynadı.

Bugün ise fırının başında üçüncü kuşak temsilci Şeref Seymen bulunuyor. Dedesi ve babasının işlettiği fırında büyüyen Seymen, çocukken tezgâh arkasında izlediği o iftariyelikleri şimdi kendi elleriyle hazırlıyor.

Şeref Seymen, bu geleneğin yalnızca ticari bir ürün olmadığını vurguluyor. Ona göre bu poğaçalar, çocukların ramazanla bağ kurmasına yardımcı olan sıcak bir hatıra.

“Ramazana Has, Bursa’ya Özgü”

Fırında 26 yıldır çalışan usta Satılmış Uyar da üretimin arkasındaki motivasyonu şöyle anlatıyor:

Ramazana özel hazırlanan telefon, kılıç ve tabanca şeklindeki poğaçalarla çocukları oruca teşvik etmeyi amaçladıklarını belirten Uyar, bu kültürel mirasın gelecek nesillere aktarılmasını istediklerini söylüyor.

Çocuklar İçin Bir Teşvik, Büyükler İçin Nostalji

Şekilli poğaçalar özellikle “tekne orucu” tutan çocuklar için sembolik bir ödül haline gelmiş durumda. İftar sofralarında yerini alan bu ürünler, büyükler için de çocukluk anılarını canlandırıyor.

93 yıldır her ramazan ayında fırın tezgâhındaki yerini alan oyuncak şeklindeki iftariyelikler, Bursa’nın gastronomi hafızasında özel bir yere sahip. Bir zamanlar işsiz kalmamak için ortaya çıkan yaratıcı fikir, bugün kentin en renkli ramazan geleneklerinden biri olarak yaşamaya devam ediyor.