Kadınların Gizli Düşmanı "Çikolata Kisti": Tanı Almak 10 Yılı Bulabiliyor!

Üreme çağındaki her 10 kadından birinde görülen ve halk arasında "çikolata kisti" olarak bilinen endometriozis, teşhis sürecindeki gecikmeler nedeniyle kadınların yaşam kalitesini ciddi şekilde tehdit ediyor. Uzmanlar, hastalığın belirtilerinin bel ağrısından kronik yorgunluğa kadar geniş bir yelpazeye yayılması nedeniyle tanının bazı vakalarda 10 yıla kadar gecikebildiğine dikkat çekiyor. Mart ayı "Endometriozis Farkındalık Ayı" kapsamında yapılan uyarılar, Türkiye’de yaklaşık 2 milyon kadının bu sinsi hastalıkla mücadele ettiğini ortaya koyuyor.

RAHİM DIŞINA SIZAN DOKU: ENDOMETRİOZİS NEDİR?

Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Prof. Dr. Nuray Bozkurt, hastalığı "rahmin iç duvarını döşeyen dokunun rahim dışında, genellikle karın zarı, yumurtalıklar veya tüpler üzerinde yerleşmesi" olarak tanımlıyor. Bu doku, her adet döneminde rahim içindeki doku gibi kanıyor ancak vücut dışına atılamadığı için yerleştiği bölgede iltihaplanma, yapışıklık ve kist oluşumuna neden oluyor.

BELİRTİLERİ BAŞKA HASTALIKLARLA KARIŞIYOR

Hastalığın en büyük tuzağı, semptomlarının çok yaygın şikayetlerle benzerlik göstermesi. Birçok kadın, yaşadığı ağrıları "psikolojik" veya "normal bir adet sancısı" sanarak doktora başvurmakta geç kalıyor. Endometriozisin yaygın belirtileri şunlardır:

Kronik Karın ve Bel Ağrısı: Geçmeyen, künt veya keskin karakterli ağrılar.

Şiddetli Adet Sancısı: Günlük hayatı aksatan, ilaçlara yanıt vermeyen ağrılar.

Sindirim Sorunları: Karın şişkinliği, gaz, bağırsak etkilenmişse ağrılı dışkılama.

İdrar Yolları Şikayetleri: Mesaneye yayılımda idrarda yanma veya kan görülmesi.

KISIRLIK RİSKİNE DİKKAT: ERKEN TANI HAYAT KURTARIR

Endometriozis sadece ağrı demek değildir; aynı zamanda üreme sağlığını da derinden etkiler. Üreme organlarında oluşturduğu hasar ve yapışıklıklar, kısırlığa (infertilite) kadar varabilen ciddi sonuçlar doğurabiliyor. Endometriozis ve Adenomyozis Derneği yönetim kurulu üyesi olan Prof. Dr. Nuray Bozkurt, "Ağrılı cinsel ilişki ve aşırı kanama gibi şikayetler asla normal kabul edilmemeli. Erken tanı, hem hastalığın ilerlemesini durdurur hem de çocuk sahibi olma şansını korur" uyarısında bulundu.

TOPLUMSAL FARKINDALIK ŞART

Uzmanlar, tanı sürecinin kısalması için kadınların kendi vücutlarını iyi tanıması gerektiğini belirtiyor. Özellikle Mart ayı boyunca süren farkındalık çalışmalarıyla, "adet sancısı kadının kaderidir" algısının yıkılması hedefleniyor. Tedavi seçenekleri arasında ilaçla baskılama, ağrı yönetimi ve ileri vakalarda cerrahi müdahale yer alırken, her hastaya özel bir tedavi planının oluşturulması gerektiği vurgulanıyor.

Editör Notu

Çikolata kisti, kadınların iş hayatından sosyal yaşamına kadar her alanı felç edebilen, ancak "görünmez" olduğu için yeterince önemsenmeyen bir hastalıktır. 10 yıllık bir tanı süreci, bir kadının en verimli yıllarının ağrıyla heba olması demektir. Prof. Dr. Nuray Bozkurt’un da altını çizdiği gibi; ağrı bir sinyaldir ve vücudunuzun size bir şeyler anlatma biçimidir. Eğer her ay "bu ağrı geçmeyecek mi?" diye soruyorsanız, bir uzmana görünmek için geç kalmış olabilirsiniz. Unutmayın, erken teşhis sadece bir kisti değil, geleceğinizi de kurtarır.

Endometriozis (çikolata kisti) ve belirtileri hakkında ne düşünüyorsunuz? Çevrenizde bu hastalıkla mücadele eden kadınlar var mı? Toplumsal farkındalığın artırılması için neler yapılmalı? Yorumlarınızı bekliyoruz.