İlişkinizi Neden ChatGPT’ye Sormamalısınız?
Günümüzde çiftler, aralarındaki anlaşmazlıkları çözmek ve belirsizliklerle başa çıkmak için giderek artan şekilde yapay zeka uygulamalarına yöneliyor. Partneriyle yüz yüze konuşmak yerine bir algoritmadan yanıt aramanın, ilişkilerde yeni ve riskli bir savunma alanı yarattığına dikkat çeken Çift Terapisti Dr. Psk. Sevilay Abudaram, bu eğilimin sistemik terapide “üçgenleşme” olarak tanımlanan mekanizmanın dijital versiyonu olduğunu vurguluyor.
Uzmanlara göre, ilişkilerde yaşanan sorunlar karşısında hissedilen kaygı, çaresizlik ve belirsizlik, bireyleri hızlı ve zahmetsiz çözümlere yöneltiyor. Ancak bu noktada tercih edilen yapay zeka uygulamaları, çiftler arasında gerçek iletişimin yerini alarak ilişkiye görünmez bir üçüncü ekliyor. Bu durum, tarafların birbirini anlamaya çalışmak yerine, kimin haklı olduğunu kanıtlamaya odaklandığı sağlıksız bir ilişki dinamiği oluşturuyor.
Zor duygulardan kaçışın dijital yolu
Dr. Psk. Sevilay Abudaram, partnerle konuşmanın beraberinde getirdiği yüzleşme, kırılganlık ve duygusal risklerden kaçınmanın bu davranışın temel nedeni olduğunu belirtiyor. “Bireyler, eşiyle yaşadığı sorunun çözülemeyeceğine dair yoğun bir kaygı yaşadığında, bu duygularla yüzleşmek yerine ChatGPT gibi yapay zeka asistanlarına yöneliyor” diyen Abudaram, bu tutumun sorun yokmuş gibi davranma ya da odağı başka bir noktaya kaydırma eğiliminin teknolojik bir yansıması olduğunu söylüyor.
Uzman, eşler arasında yaşanan bir tartışmanın ardından “Ben haklı mıyım?” ya da “Eşim şu an ne hissediyor?” gibi soruların yapay zekaya yöneltilmesini endişe verici olarak değerlendiriyor. Abudaram’a göre teknoloji hayatı kolaylaştırsa da, bir ilişkiyi bir algoritmaya emanet etmek, farkında olmadan ilişkinin çözülme sürecini hızlandırabiliyor.
Yapay zekaya yönelmenin iki temel yansıması
Dr. Psk. Sevilay Abudaram, çiftlerin yapay zekaya başvurmasının iki temel ilişki sorununu beslediğini ifade ediyor. Bunlardan ilki zihin okuma. Bireyler, partnerinin ne düşündüğünü ya da ne hissettiğini doğrudan sormak yerine, yapay zekadan öğrenmeye çalışarak varsayımlara dayalı bir ilişki kuruyor. Bu durum, gerçek temastan uzak, “-mış gibi” yaşanan bir ilişki biçimini ortaya çıkarıyor.
İkinci önemli başlık ise ilişkide üçgenleşme. Eskiden arkadaşlar, aile bireyleri ya da yakın çevreden alınan fikirlerin yerini bugün yapay zeka uygulamaları alıyor. Ancak Abudaram’a göre bu durum, ilişkinin altına dinamit koyan bir davranış biçimi. Çünkü yapay zekadan alınan yanıtlar, ne ilişkinin dinamiklerine ne de partnerin kişiliğine özgü oluyor.
“İlişkilerin ihtiyacı veri değil, duygusal temastır”
Uzman isim, sistemik açıdan bakıldığında eşler arasındaki bir sorunun robota sorulmasını modern bir zihin okuma hatası olarak tanımlıyor. “Eşinizin gözlerinin içine bakarak almanız gereken cevabı, soğuk bir ekrandan okumaya çalışıyorsunuz” diyen Abudaram, bunu ilişkisel tembellik olarak nitelendiriyor.
Abudaram, “Yapay zeka size ‘haklısınız’ diyebilir ama o gece sarılıp uyuyacağınız kişi yapay zeka değil, eşinizdir. İlişkinizi verilere değil, birbirinizin kalbine ve niyetine emanet edin” sözleriyle, çiftlere yüz yüze ve duygusal temasın önemini hatırlatıyor.
Editör Notu
Yapay zeka hayatı kolaylaştırıyor olabilir; ancak ilişkiler matematiksel denklemlerle değil, duygusal bağlarla ayakta kalır. Bu haber, teknolojinin sınırlarını ve insan ilişkilerindeki yerini yeniden düşünmemiz gerektiğini güçlü biçimde hatırlatıyor.
Haber Önerisi: Fahiş Site Aidatlarına Fren: TBMM’de Yeni Düzenleme Masada
