Vizesiz seyahat bitiyor mu? 2026'da devreye girecek yeni sistem ve riskler

2026'da devreye alınması planlanan ETIAS sistemi, Yeşil Pasaport sahiplerinin Avrupa'ya girişlerinde "ön başvuru" zorunluluğu getiriyor. VESTA Global Kurucu Ortağı Teuta Narazan, bu durumun seyahat özgürlüğünü kısıtlayabileceğini belirterek, vize reddi ve belirsizlikten kaçmak isteyenlerin Golden Visa (Yatırım Yoluyla Oturum) programlarına yöneldiğini açıkladı.

Türk vatandaşları için Avrupa'ya seyahat etmek, son yıllarda artan vize ret oranları nedeniyle adeta bir kabusa dönüşmüştü. 2024 verilerine göre Türkiye'den yapılan 1 milyonun üzerindeki Schengen başvurusunun yaklaşık 160 bini reddedildi. Bu kriz ortamında "Yeşil Pasaport" (Hususi Pasaport) sahipleri, vizesiz seyahat ayrıcalıklarıyla kendilerini şanslı hissediyordu. Ancak 2026 yılı itibarıyla bu gruptaki vatandaşlar için de "sorgusuz sualsiz geçiş" dönemi kapanıyor olabilir.

Konuyla ilgili önemli değerlendirmelerde bulunan VESTA Global Kurucu Ortağı Teuta Narazan, Avrupa Birliği'nin sınır politikalarındaki değişikliğin Yeşil Pasaportluları nasıl etkileyeceğini anlattı.

ETIAS Nedir? Yeşil Pasaportu Nasıl Etkileyecek?

AB'nin bu yıl tam kapasiteyle yürürlüğe almayı planladığı ETIAS (European Travel Information and Authorisation System), vizeden muaf olan yolcuların (Yeşil Pasaport sahipleri gibi) seyahat öncesinde dijital bir form doldurarak "elektronik onay" almasını zorunlu kılıyor.

Narazan, bu sistemin teknik olarak bir vize olmadığını, ancak psikolojik ve pratik açıdan bir bariyer oluşturduğunu şu sözlerle özetledi: "Avrupa Birliği'nin yeşil pasaportla ilgili uygulamalarda bir anda köklü bir değişikliğe gitmesi veya hakkı tamamen iptal etmesi beklenmiyor. Ancak süreç kademeli olarak daha sıkı hale gelebilir. 'Biletimi alıp uçağa binerim' rahatlığı, yerini 'Önce sisteme gireyim, onayı bekleyeyim' tedirginliğine bırakabilir. Giriş süreçlerinin uzaması veya kuralların daha dar yorumlanması masadaki ihtimaller arasında."

Belirsizlikten Kaçanlar "Golden Visa"ya Koşuyor

Vize kuyrukları, artan ret oranları ve şimdi de Yeşil Pasaportun üzerine gelen ETIAS gölgesi, Türk yatırımcıları alternatif arayışlara itti. Narazan, birçok kişinin seyahat özgürlüğünü garanti altına almak için "Golden Visa" (Altın Vize) olarak bilinen yatırım yoluyla oturum programlarına yöneldiğini belirtti.

Fon veya gayrimenkul yatırımı karşılığında Avrupa'da oturum ve serbest dolaşım hakkı tanıyan bu programlar, vize stresini ortadan kaldırdığı için bir "sigorta" olarak görülüyor.

Hangi Ülke Ne Kadar İstiyor?

Narazan, bütçelere göre değişen popüler rotaları ve maliyetleri ise şöyle sıraladı:

Yunanistan: Bölgeye göre değişmekle birlikte 250 bin Euro ile 800 bin Euro arası gayrimenkul yatırımı.

Portekiz: Doğrudan gayrimenkul alımı kısıtlansa da fon yatırımları için alt limit 500 bin Euro.

Karayip Ülkeleri: Avrupa'ya vizesiz giriş imkanı sağlayan pasaportlar için yaklaşık 200 bin Dolar'dan başlayan bağış veya yatırım seçenekleri.

Uzmanlar, Avrupa'da eğitim, iş veya yaşam planı olanların sadece Yeşil Pasaporta güvenmek yerine, değişen dünya koşullarına uygun alternatif senaryoları (oturum izni, çifte vatandaşlık vb.) masada tutmaları gerektiğini vurguluyor.

Editörün Notu: "ETIAS sistemi aslında ABD'ye giderken doldurulan ESTA formuna benziyor. Yani 'Vize kalktı' denilse bile devletler 'Kim geliyor?' sorusunun cevabını uçağa binmeden önce bilmek istiyor. Yeşil Pasaportlular için en büyük risk, geçmişte yaşanan basit bir vize reddinin veya sınır ihlalinin bu dijital sistemde karşısına çıkıp 'Red' onayı alması olabilir. Artık dijital ayak izimiz, pasaportumuzun renginden daha önemli hale geliyor."

HABER ÖNERİSİ: Eksi 21 derecede bile donmuyor: Erzurum'da geliştirilen 'yerli süper tohum'