Uzmanlar, stres anında ortaya çıkan "duygusal açlık" kavramına dikkat çekiyor. Prof. Dr. Ömer Faruk Şimşek, fiziksel açlık ile duygusal yeme isteğinin ayırt edilmesi gerektiğini belirterek, yürüyüş ve nefes egzersizleri gibi sağlıklı başa çıkma yöntemlerini öneriyor.
Karnınız tok ama canınız sürekli bir şeyler mi istiyor? Dikkat! Yaşadığınız şey gerçek açlık değil, "Duygusal Açlık" olabilir. Prof. Dr. Ömer Faruk Şimşek, stresliyken neden yemeğe saldırdığımızı ve bu kısır döngüden (Yeme -> Pişmanlık -> Stres) nasıl kurtulacağımızı anlattı. İşte yeme krizini durdurmanın yolları...
Modern yaşamın getirdiği yoğun stres ve baskı, sadece ruh halimizi değil, beslenme alışkanlıklarımızı da sabote ediyor. Kaygı, üzüntü veya öfke anlarında mide fiziksel olarak dolu olsa bile, beyin rahatlamak için "yiyecek" sinyali veriyor. Uzmanlar bu duruma "Duygusal Açlık" adını veriyor.
İstanbul Rumeli Üniversitesi Psikoloji Bölüm Başkanı Prof. Dr. Ömer Faruk Şimşek, bu davranışın stresle başa çıkmak için geliştirilen "otomatik bir tepki" olduğunu belirtiyor.
Beyin "Ödül" Arıyor, Sonuç: Pişmanlık
Duygusal açlık atağı geldiğinde beyin, hızlı bir tatmin ve "ödül" arayışına giriyor. Bu nedenle kişiler genellikle sebze yemeği yerine yüksek kalorili, şekerli ve yağlı gıdalara yöneliyor. Prof. Dr. Şimşek, bu sürecin kısır döngüsünü şöyle açıklıyor: "Yemek yemek kısa süreli bir rahatlama sağlasa da, ardından pişmanlık, suçluluk ve daha fazla stres duygusu geliyor."
Mideniz mi Aç, Duygularınız mı?
Duygusal açlığı yönetmenin ilk kuralı "farkındalık". Prof. Dr. Şimşek'e göre kişi, yemeğe yönelmeden önce kendine şu soruyu sormalı: "Gerçekten aç mıyım, yoksa şu an hissettiğim bir duyguyu (stres, üzüntü, sıkıntı) mu bastırmaya çalışıyorum?"
Buzdolabına Değil, Yürüyüşe Gidin
Prof. Dr. Şimşek, yemeği yasaklamanın çözüm olmadığını, asıl meselenin duyguyu yönetmek olduğunu vurguluyor. İşte duygusal açlık krizini savuşturmak için uzman önerileri:
Harekete Geçin: Kısa bir yürüyüş veya fiziksel aktivite, stres hormonlarını düşürerek yeme isteğini azaltır.
Nefes Alın: Nefes egzersizleri, beyni "sakin ol" moduna geçirir.
Yaratıcı Olun: Kendinize iyi gelen bir hobiyle ilgilenmek, zihni yemek fikrinden uzaklaştırır.
Prof. Dr. Şimşek son olarak, "Duygusal açlık, bastırılmış duyguların dışa vurumudur. Yeme davranışını kontrol altına almak, kişinin kendini tanıma sürecinin bir parçasıdır" diyerek, gerektiğinde profesyonel destek almaktan çekinilmemesi gerektiğini hatırlattı.
Editörün Notu: "Duygusal açlık ile fiziksel açlığı ayırmanın en basit yolu şudur: Fiziksel açlık yavaş yavaş gelir ve ertelenebilir; duygusal açlık ise aniden gelir ve 'hemen şimdi o çikolatayı yemeliyim' diye diretir. Eğer canınız aniden belirli bir yiyeceği (genelde sağlıksız olanı) çekiyorsa, önce bir bardak su için ve 10 dakika bekleyin. Çoğu zaman o isteğin geçtiğini göreceksiniz."
HABER ÖNERİSİ: Uzmandan bebek maması uyarısı: Ani kusmada vakit kaybetmeyin