Klinik Psikolog Cansu Kaya uyardı: Belirsizlik ve "mükemmel olma" baskısı panik atağı tetikliyor. Başvurular 2 kat arttı. Bu bir hastalık değil, bedenin "Yavaşla" çığlığı.
Sabah uyanır uyanmaz başlayan koşturmaca, ekonomik belirsizliklerin yarattığı gelecek kaygısı, iş yerindeki performans baskısı ve sosyal medyadaki "kusursuz hayatlar" vitrini... 21. yüzyıl insanı, belki de tarihin en konforlu ama zihinsel olarak en "tehdit altında" hissettiği dönemini yaşıyor. Medicana Sağlık Grubu’ndan Klinik Psikolog Cansu Kaya, son dönemde hızla artan panik atak vakalarının perde arkasındaki nedenleri ve çözüm yollarını anlattı. Kaya’ya göre yaşadığımız bu krizler, aslında ruhumuzun bedenimiz aracılığıyla attığı bir "İmdat" çığlığı.
Pandemi Sonrası Kaygı İkiye Katlandı
Rakamlar, durumun ciddiyetini net bir şekilde ortaya koyuyor. Dünya Sağlık Örgütü’nün (WHO) 2022 verilerine göre, pandemi sonrası dönemde dünya genelinde kaygı bozuklukları yüzde 25 oranında artış gösterdi. Türkiye’de ise durum daha da çarpıcı. Türk Psikologlar Derneği’nin 2023 verilerine işaret eden Cansu Kaya, ülkemizde kaygı temelli psikolojik destek başvurularının pandemi öncesine kıyasla tam iki katına çıktığını belirtiyor.
Zihin Sürekli "Tehdit Altında" Hissediyor
Peki, neden bu kadar kaygılıyız? Klinik Psikolog Kaya, günümüz insanının geçmiş kuşaklara göre çok daha fazla "belirsizlik" ile mücadele ettiğini vurguluyor. Ekonomik dalgalanmalar, iş güvencesizliği ve sürekli değişen sosyal roller, beynin "güvenlik" algısını zedeliyor. Zihin, bu belirsizlikler karşısında sürekli bir "alarm" halinde kalıyor. İşte panik atak, bu kronik alarm halinin, bardağı taşıran son damla ile ani bir dışavurumu olarak ortaya çıkıyor.
Bedeniniz Size "Dur" Diyor
Panik atağın en korkutucu yanı, şüphesiz ki yarattığı bedensel hisler. Çarpıntı, nefes darlığı, baş dönmesi ve yoğun bir ölüm korkusu yaşayan kişi, o an kalp krizi geçirdiğini sanarak soluğu acil serviste alıyor.
Cansu Kaya, bu noktada çok önemli bir bakış açısı sunuyor: "Panik atak çoğu zaman bedenin ‘dur ve fark et’ çağrısıdır." Bedenle temasın zayıfladığı modern çağda, ruhsal sıkıntılar ancak bu kadar şiddetli fiziksel tepkilerle kendini duyurabiliyor.
"Güçlü Olmalıyım" Tuzağına Düşmeyin
Toplumda yaygın olan "Şimdi sırası değil", "Güçlü olmalıyım", "Ağlamamalıyım" gibi kodlamalar, duyguların bastırılmasına neden oluyor. Ancak psikolojide altın bir kural vardır: Bastırılan hiçbir duygu yok olmaz, sadece şekil değiştirir. Kaya, "Panik atak; ifade edilemeyen korkuların, öfkenin ve yasın bedensel bir dile dönüşmüş halidir" diyerek, duyguları yaşamanın ve ifade etmenin önemine dikkat çekiyor.
Sosyal Medyadaki "Yetersizlik" Hissi
Vakaların artışındaki bir diğer görünmez tehlike ise sosyal medya. Sürekli başkalarının mutlu, başarılı ve tatildeki hallerine maruz kalmak, bireyde derin bir "yetersizlik" duygusu yaratıyor. "Sürekli karşılaştırma hali, zihni yoruyor" diyen Kaya, bu baskıyı taşıyamayan zihnin bedensel tepkiler verdiğini belirtiyor.
Düşman Değil, Bir Sinyal
Uzmanlar, panik atağın bastırılması gereken bir düşman veya utanılacak bir durum olarak görülmemesi gerektiğinin altını çiziyor. Aksine bu durum; kişinin yaşam temposu, sınırları ve ihmal ettiği duygusal ihtiyaçları hakkında hayati ipuçları taşıyan bir sinyaldir. Doğru bir psikolojik destek ve farkındalık süreciyle, bu krizler kişi için bir "dönüm noktasına" ve iyileşme fırsatına dönüştürülebilir.
Editörün Notu: "Panik atak geçiren birine 'Sakin ol, hepsi kafanda' demek, boğulan birine 'Yüzsene' demek gibidir. O an yaşanan korku gerçektir, fizikseldir. Ancak Klinik Psikolog Cansu Kaya'nın dediği gibi, bu bir 'kalp krizi' değil, ruhunuzun fren pedalına basma şeklidir. Eğer nefesiniz sıkışıyorsa, belki de hayatınızda sizi boğan bir şeyler vardır. O atağı bir düşman gibi değil, size bir şeyler anlatmaya çalışan bir haberci gibi karşılamayı denemek, iyileşmenin ilk adımı olabilir."
HABER ÖNERİSİ: 1.6 Milyon Euro Toplandı, Vizeler Çıktı: Teoman Bebek İçin Yeni Hayat Başlıyor!