Düzce Üniversitesi’nden Doç. Dr. Hatice Mine Çakmak, 15 Şubat Uluslararası Çocukluk Çağı Kanserleri Günü dolayısıyla yaptığı açıklamada, dünyada her yıl yüz binlerce çocuğun kansere yakalandığını belirtti.
Düzce Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Hematoloji-Onkoloji Bilim Dalı Öğretim Üyesi Doç. Dr. Hatice Mine Çakmak, 2022 verilerine göre dünyada 0-19 yaş aralığında 275 binden fazla yeni çocukluk çağı kanseri vakası bildirildiğini söyledi. Türkiye’de ise yılda yaklaşık 2 bin 800 ila 4 bin arasında yeni vaka tespit edildiğini belirtti.
En Sık Görülen Türler
Doç. Dr. Çakmak, çocuklarda en sık görülen kanser türlerinin lösemi, beyin-omurilik tümörleri ve lenfoma olduğunu ifade etti. Küçük yaş grubunda nöroblastom ve Wilms tümörü; daha büyük çocuklarda ise kemik ve yumuşak doku sarkomlarının daha sık görülebildiğini aktardı.
Çocukluk çağı kanserlerinin yetişkin kanserlerinden farklılık gösterdiğini vurgulayan Çakmak, çocuklarda genetik nedenlerin daha ön planda olduğunu, tedavi toleransının ise erişkinlere göre daha yüksek seyrettiğini söyledi. Ancak uzun dönem yan etkilerin, büyüme-gelişme ve ilerideki yaşam kalitesi açısından daha büyük önem taşıdığını belirtti.
Ciddiye Alınması Gereken Belirtiler
Çakmak, ailelerin şu belirtileri ciddiye alması gerektiğini kaydetti:
Uzayan ateş
Açıklanamayan solukluk ve halsizlik
Kolay morarma, sık burun ve diş eti kanaması
Gece uyandıran kemik ağrısı
Büyüyen lenf bezi şişlikleri
Belirgin kilo kaybı ve gece terlemesi
Karında şişlik veya kitle
Sabah baş ağrısı ve kusma
Fotoğrafta göz bebeğinde beyaz yansıma
“Bu belirtiler mutlaka kanser anlamına gelmez ancak araştırılması gerekir” dedi.
Yanlış Bilinenler ve Umut Veren Gelişmeler
Kanserin bulaşıcı olmadığını vurgulayan Çakmak, ailelerin suçlanmasının doğru olmadığını ifade etti. Çocukluk çağı kanserlerinde bazı lösemi türlerinde başarı oranının yüzde 95’in üzerine çıktığını belirtti.
Modern tıpta hedefe yönelik akıllı ilaçlar, hücre tedavileri ve kök hücre naklinin umut verici gelişmeler arasında yer aldığını söyleyen Çakmak, özellikle CAR-T hücre tedavisinin dirençli vakalarda önemli sonuçlar verdiğini aktardı.
Günümüzde çocukluk çağı kanserlerinde 5 yıllık sağ kalım oranının yüzde 70-80 civarında olduğunu belirten Çakmak, bu oranın hastalığın türüne ve risk grubuna göre değiştiğini ifade etti.
“Biz Buradayız”
Düzce Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi’nde günübirlik kemoterapi ve yatarak tedavi imkânı bulunduğunu dile getiren Çakmak, “Kemoterapi verdiğimiz çocuklar ve hematoloji hastaları bize gece gündüz ulaşabiliyor. Biz buradayız, yalnız değilsiniz” dedi.
Editör Notu
Çocukluk çağı kanserleri, erken tanı ve doğru tedaviyle önemli ölçüde kontrol altına alınabiliyor. Ancak sorun genellikle belirtilerin göz ardı edilmesi. Farkındalık, düzenli takip ve uzman desteği, istatistiklerin arkasındaki hayatları kurtaran en önemli faktör.