Malatya'da 63 yaşındaki Adil Topçuoğlu'nun oğluna oyuncak yapmak için başladığı ahşap işçiliği, 15 yılda hareketli tarihi maketlere dönüştü.
Malatya'nın tarihi ve kültürel zenginlikleriyle bilinen Arapgir ilçesi, el emeği ve sabrın sanatla buluştuğu özel bir hikayeye ev sahipliği yapıyor. İlçede yaşamını sürdüren 63 yaşındaki Adil Topçuoğlu, bir baba olarak oğluna ahşaptan oyuncak yapma düşüncesiyle çıktığı yolda, bugün hareketli sanatsal eserler üreten bir ustaya dönüştü. Yaklaşık 15 yıl önce başlayan ve ahşaba şekil verme tutkusuyla büyüyen bu serüven, geçmiş yaşam kültürünü günümüze taşıyan canlı ve hareketli maketlerin ortaya çıkmasını sağladı. Sadece bir hobi olarak başlayan bu çalışma, zaman içerisinde yöre halkının ve sanatseverlerin büyük ilgisini çeken kapsamlı bir kültürel aktarım aracına dönüştü.
OYUNCAK KALEDEN KÖY MAKETİNE UZANAN SERÜVEN
Arapgir ilçesinde doğup büyüyen ve hayatının belirli bir dönemini İstanbul'da geçirdikten sonra memleketine dönen Adil Topçuoğlu, ahşap işçiliğiyle tanışma sürecini tamamen bir tesadüf ve hobi olarak nitelendiriyor. Her şeyin, oğluna el yapımı doğal bir oyuncak üretme isteğiyle başladığını belirten Topçuoğlu, ahşaba dokundukça içindeki yeteneği keşfettiğini ifade ediyor. Başlangıçta sadece küçük bir oyuncak kale olarak tasarladığı çalışma, zamanla detaylanarak ve genişleyerek koca bir köy maketine dönüştü. 15 yıl boyunca ahşaba büyük bir sabırla şekil veren usta isim, bu süreçte hem teknik becerilerini geliştirdi hem de ahşabın doğallığını tarihi temalarla birleştirmeyi başardı.
SU VE RÜZGAR GÜCÜYLE ÇALIŞAN HAREKETLİ ESERLER
Adil Topçuoğlu'nun elinden çıkan ahşap maketleri sıradan tasarımlardan ayıran en belirgin ve önemli özellik, bu eserlerin tamamen hareketli mekanizmalara sahip olması. Topçuoğlu, eserlerinde özellikle geçmiş dönemlerde insanların günlük yaşamlarında kullandıkları su, rüzgar ve hayvan gücüne dayalı sistemleri maketler üzerinden birebir canlandırıyor. Teknolojinin hızla geliştiği günümüzde yeni neslin geçmişteki zorlu ama bir o kadar da doğal yaşam koşullarını pek bilmediğine dikkat çeken sanatçı, ürettiği bu hareketli eserlerle eski yaşam kültürünü, tarım aletlerini ve üretim biçimlerini genç kuşaklara somut bir şekilde anlatmayı hedefliyor.
ÇANAKKALE CEPESİNDEN KAPADOKYA'YA GENİŞ YELPAZE
Ahşap maket sanatında sınırları zorlayan Topçuoğlu, sadece kendi yöresinin değil, Türkiye'nin farklı tarihi ve kültürel değerlerinin de maketlerini tasarlıyor. Daha önce tarihi Çanakkale Savaşı'nı tüm detaylarıyla canlandıran maketlere imza atan usta, Türkiye'nin önemli turizm merkezlerinden Kapadokya'yı simgeleyen sıcak hava balonlarını da ahşapla tasvir etti. Ayrıca Akşehir Belediyesi'nin talebi üzerine özel bir Nasreddin Hoca maketi hazırlayan Topçuoğlu, Konya'daki bir eğitim kurumu için de oldukça kapsamlı bir projeye imza attı. Bu proje kapsamında, içerisinde ses efektlerinin ve hareketli mekanik unsurların yer aldığı çok özel bir Çanakkale cephesi maketi üreterek öğrencilerin tarih bilincine katkı sağladı.
DEDEDEN KALMA EVDE GEÇMİŞİ YAŞATAN ATÖLYE
Farklı şehirler ve kurumlar için eserler üreten Topçuoğlu, kendi memleketi Arapgir'i de unutmayarak ilçenin eski ve tarihi mahallelerini ahşap maketlerle yeniden canlandırıyor. Sanatsal üretimlerini gerçekleştirebilmek için köklerine dönen usta, dedesinden kendisine miras kalan tarihi evi büyük bir özenle restore ettirerek burayı tam donanımlı bir sanat atölyesine dönüştürdü. Çalışmalarını bu tarihi atmosferde sürdüren Topçuoğlu, sergilediği hareketli eserlerin her yaş grubundan farklı tepkiler aldığını belirtiyor. Maketlerin hareketli yapısı ve çıkardığı sesler özellikle çocukların büyük ilgisini çekerken, geçmişin zorluklarını ve doğallığını maketlerde gören yaşlılar ise eski günleri hatırlayarak duygu dolu anlar yaşıyor.