Manisa’nın Turgutlu ilçesinde ayakkabı ustası Suat İlbey, 100 yıllık kalıplarla efe çizmesi üreterek kaybolmaya yüz tutmuş bir kültürü yaşatıyor.
Turgutlu’da yaşayan Suat İlbey, 45 yılı aşkın süredir sürdürdüğü mesleğiyle geleneksel efe çizmesi üretimini yaşatmaya devam ediyor.
100 Yıllık Kalıplarla Üretim
İlbey’in üretiminde kullandığı “gamba” adı verilen kalıplar, gürgen ağacından yapılmış ve yaklaşık 100 yıllık geçmişe sahip. Bu kalıplar, efe çizmesinin formunu vermede vazgeçilmez bir rol oynuyor.
Geleneksel Yöntemlerle El İşçiliği
Hakiki deri ve kösele kullanılan çizmeler, tamamen el işçiliğiyle hazırlanıyor. Özellikle körüklü (akordeon desenli) yapı, ustalık gerektiren özel tekniklerle oluşturuluyor.
“Bir Kültürü Yaşatıyoruz”
Suat İlbey, yaptığı işin sadece bir meslek değil, aynı zamanda kültürel bir miras olduğunu belirterek Yörük ve efe kültürünün önemli bir parçasını yaşattıklarını ifade ediyor.
Kullanım Alanı Geniş
Üretilen çizmeler; folklor ekipleri, Yörük Türkmen dernekleri, deve yetiştiricileri ve cirit sporuyla ilgilenenler tarafından tercih ediliyor. Efe kıyafetlerinin vazgeçilmez parçası olan bu çizmeler, geleneksel kültürün simgeleri arasında yer alıyor.
“Usta Var, Çırak Yok”
İlbey, mesleğin en büyük sorunlarından birinin çırak yetişmemesi olduğunu vurgulayarak, Türkiye genelinde bu işi yapan usta sayısının 3-4 kişiye kadar düştüğünü söyledi.
Gelecek Nesillere Aktarma Çabası
Mesleğini çocuklarına öğretmeye çalıştığını belirten İlbey, bu kültürün devam etmesi için destek beklediklerini dile getirdi.