Bilecik'te 205 Yıllık Arife Geleneği: 31 Yıldır Gönüllü Atış

Bilecik'te 1821'den kalma arife günü 6 pare top atma geleneğini, emekli Mehmet Gezer 31 yıldır hiçbir ücret almadan gururla sürdürüyor.

Haber Giriş Tarihi: 19.03.2026 17:03
Haber Güncellenme Tarihi: 19.03.2026 17:03

Bilecik'te 1821'den kalma arife günü 6 pare top atma geleneğini, emekli Mehmet Gezer 31 yıldır hiçbir ücret almadan gururla sürdürüyor.

Osmanlı Devleti'nin filizlendiği kadim topraklar olan Bilecik'te, 1821 yılında Anadolu Hisarı'ndaki bir topun ateşlenmesiyle başlayan o tarihi iftar topu geleneği, arife günlerine özel 6 pare top atışıyla yankılanmaya devam ediyor. Bilecik Belediyesi'nin de destekleriyle asırlardır yaşatılan bu tarihi ritüelin 31 yıllık sarsılmaz bekçisi ise emekli vatandaş Mehmet Gezer. 1995 yılından bu yana Ramazan ayında ve arife günlerinde topu ateşleyen Gezer, bu tarihi görevi hiçbir ücret talep etmeden, tamamen gönüllü olarak ve büyük bir gururla yerine getiriyor.

MÜZELİK TEKERLEKLİ TOPTAN YENİ SİSTEME

Eski yıllarda tekerlekli Ramazan topu kullanmanın zorluklarını ve meşakkatini anlatan Gezer, bu tarihi görevi Semerci Mustafa Amca'dan devraldığını belirtiyor. Eskiden topu ateşlemenin çok büyük bir kas gücü ve emek istediğini vurgulayan gönüllü topçu, o dönemlerde topun namlusuna çaput doldurup iki metrelik devasa tokmağıyla sıkıştırdıklarını, içine tam iki kilogram barut ekleyip yarım metreye yakın bir fitil taktıklarını anlatıyor. O zorlu günlerin yadigarı olan tarihi tekerlekli Ramazan topu bugün Bilecik Belediyesi'nin müzesinde gururla sergilenirken, Gezer şimdilerde taşıması ve ateşlemesi çok daha kolay, hafif ve modern bir sistemle bu asırlık geleneği yaşatmaya devam ediyor.

31 YIL ÖNCEKİ ÇOCUKLAR ŞİMDİ TORUNLARIYLA İZLİYOR

Bilecik'e tamamen hakim bir nokta olan Kırklar Tepesi'nde iftar vaktine dakikalar kala etrafını saran çocukların heyecanına ortak olmanın kendisine tarifsiz bir sevinç verdiğini belirten Gezer, "Amca ne zaman patlatacaksın?" sorularına güler yüzle yanıt verip onlarla birlikte geri sayım yapıyor. 1995 yılında top atışını izlemeye gelen o dönemin heyecanlı çocuklarının bugün büyüdüğünü, çoluk çocuğa karıştığını ve tepeye artık kendi çocuklarını, hatta torunlarını getirdiğini söyleyen Gezer, bu kuşaktan kuşağa aktarılan tablonun kendisine ayrı bir mutluluk verdiğini ifade ediyor. Allah ömür verdikçe bu tarihi görevi sürdüreceğini vurgulayan emektar topçu, vefatından sonra bu sancağı devralmaları için iki oğlundan şimdiden söz aldığını ve geleneğin Gezer ailesiyle yaşamaya devam edeceğini müjdeliyor.

EDİTÖRÜN NOTU: Bir geleneği 205 yıl boyunca yaşatmak, sadece tarihi bir ritüeli tekrar etmek değil, o şehrin kültürel hafızasına sahip çıkmaktır. Mehmet Gezer'in 31 yıldır, üstelik hiçbir maddi karşılık beklemeden iki kilogramlık barut kokusu ve çocuk sesleri arasında bu nöbeti tutması, Anadolu'nun o hesapsız ve samimi ruhunun en güzel örneğidir. Bugün belediye müzesinde sergilenen o tekerlekli topta Semerci Mustafa Amca'nın, bugün Kırklar Tepesi'nde ateşlenen topta ise Mehmet Amca'nın emeği var. Yıllar önce o tepede dedelerinin izlediği top atışını bugün torunların izlemesi, dijitalleşen ve hızla değişen dünyada bir kenti "şehir" yapan o görünmez kültürel bağların hala ne kadar sağlam olduğunu bize kanıtlıyor.