Manisa’nın simge yapılarından 89 yıllık Kitapsaray binası, restorasyonla gençlerin kitap ve kültürle buluşacağı bir merkez olarak yeniden hizmete hazırlanıyor.
Manisa’da 1937 yılında temeli atılan ve üzüm üreticilerinin sattığı her çuvaldan alınan 5 kuruşluk bağışlarla tamamlanan tarihi Kitapsaray binasının geleceğine ilişkin yürütülen çalışmalar yeni bir aşamaya geldi. Yeni kütüphane binasının hizmete girmesinin ardından bir süredir boş kalan tarihi yapının deprem dayanıklılık analizleri tamamlandı.
Yetkililerden edinilen bilgilere göre yapılan incelemelerde binanın güçlendirilmesi gerektiği tespit edildi. Bu doğrultuda hazırlanan restorasyon projeleri ve maliyet planları Kültür ve Turizm Bakanlığı’na sunuldu. Bakanlıktan gelecek onayın ardından 2026 yılı sonuna doğru güçlendirme ve restorasyon çalışmalarının başlatılması planlanıyor.
Manisa’nın sembol yapılarından biri olarak kabul edilen Kitapsaray binasının hikayesi ise toplumsal dayanışmanın dikkat çekici örneklerinden birini oluşturuyor. 1936 yılında dönemin “İmarcı Valisi” olarak bilinen Dr. Lütfi Kırdar’ın öncülüğünde kurulan Manisa Kitapsaray Kurumu, şehre modern bir kütüphane kazandırmak amacıyla harekete geçti.
Bu kapsamda Manisa Ticaret Borsası’nda satılan her üzüm çuvalından 5 kuruş bağış alınması kararlaştırıldı. Üreticilerin katkıları ve hayırseverlerin destekleriyle yaklaşık 20 bin lira toplandı. Toplanan bu kaynakla inşa edilen bina 1945 yılında tamamlandı ve Manisa’da kültürel hayatın önemli merkezlerinden biri haline geldi.
Ancak binanın hikayesi yalnızca kütüphane olarak kullanılan bir yapı olmanın ötesinde farklı bir döneme de tanıklık etti. İkinci Dünya Savaşı’nın zorlu yıllarında henüz kütüphane olarak hizmet vermeye hazırlanan yapı, 1940 ile 1944 yılları arasında askeri hastane olarak kullanıldı.
Savaşın etkilerinin azalmasının ardından bina yeniden kütüphane kimliğine kavuştu. 23 Nisan 1945 tarihinde dönemin valisi Ali Rıza Çevik’in katıldığı törenle kapılarını açan Kitapsaray, uzun yıllar boyunca on binlerce esere ev sahipliği yaptı ve Manisalı kitapseverlerin önemli buluşma noktalarından biri haline geldi.
Günümüzde ise tarihi yapının yeniden kültür hayatına kazandırılması hedefleniyor. Tapu kayıtlarında yer alan “kütüphaneden başka hiçbir amaçla kullanılmamak kaydıyla” şerhine sadık kalınarak hazırlanan proje kapsamında bina yine Kitapsaray adıyla hizmet vermeye devam edecek.
Restorasyon çalışmalarının tamamlanmasının ardından yapının özellikle gençler ve çocuklar için kitap, kültür ve sanat faaliyetlerinin yürütüleceği bir merkez haline getirilmesi planlanıyor. Tarihi dokusu korunarak modernize edilecek yapı, Manisa’nın kültürel mirasını yeni nesillere aktaran yaşayan bir kültür mekânı olarak yeniden şehre kazandırılacak.