Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi (MAKÜ), şap hastalığı nedeniyle ağızlarında yaralar oluşan ve beslenemeyen hayvanlar için bitkisel bir sprey geliştirdi.
Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi (MAKÜ), şap hastalığı nedeniyle ağızlarında yaralar oluşan ve beslenemeyen hayvanlar için bitkisel bir sprey geliştirdi. Kimyasal içermeyen bu formül, yaraları hızla iyileştirerek hayvanın yeniden yem yemesini sağlıyor ve ekonomik kayıpların önüne geçiyor.
Şap Hastalığının "Açlık" Etkisine Son
Türkiye’de hayvancılığın en önemli sorunlarından biri olan ve salgın dönemlerinde karantinalara, pazar kapatmalara neden olan şap hastalığına karşı Burdur’dan umut verici bir haber geldi. MAKÜ Veteriner Fakültesi bünyesinde yürütülen çalışmalar sonucunda, hastalığın en yıkıcı etkisi olan "beslenme yetersizliğini" ortadan kaldıran bitkisel bir ürün geliştirildi.
MAKÜ Rektörü Prof. Dr. Hüseyin Dalgar, şap hastalığının hayvanlarda ciddi ağız yaralarına yol açtığını, bu nedenle hayvanların yem yiyemez hale geldiğini ve hızla zayıflayarak öldüğünü hatırlattı. Üniversite olarak bu soruna çözüm üretmek için harekete geçtiklerini belirten Dalgar, geliştirilen spreyin saha denemelerinin başarıyla tamamlandığını duyurdu.
Kimyasal Değil, Tamamen Bitkisel
Geliştirilen ürünün en dikkat çekici özelliği, içeriğinde ağır kimyasallar veya aşı bileşenleri barındırmaması. Tamamen bitkisel formülasyonla üretilen sprey, bir "ağız ve deri bakım ürünü" niteliği taşıyor.
MAKÜ Veteriner Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet Kale, ürünün çalışma prensibini şöyle anlattı: "Şap hastalığı hayvanın ağzında, dilinde ve diş etlerinde ağrılı yaralar oluşturur. Hayvanın önünde yem olsa bile acıdan yiyemez. Beslenemeyen hayvanın bağışıklığı çöker, süt ve et verimi dibe vurur. Geliştirdiğimiz bu süspansiyon, yaraları hızla kurutuyor. Uygulamadan çok kısa süre sonra hayvan acı hissetmediği için yemeye başlıyor. Beslenen hayvan da hastalığı çok daha hızlı atlatıyor."
Çiftçiden Tam Not: "Hayvan Geviş Getirmeye Başladı"
Laboratuvar ortamından sahaya inen ürün, çiftliklerde de test edildi ve üreticilerden tam not aldı. Saha deneyimlerini paylaşan çiftlik sahibi İbrahim Kargalı, spreyin etkisini bizzat gözlemlediğini belirtti.
Kargalı, "Şap vuran hayvan yemden kesilir, biz en çok bundan korkarız. Bu ürünü uyguladığımız hayvanlar, birkaç gün içinde toparlandı, tekrar geviş getirmeye ve yem yemeye başladı. Yem yiyen hayvan sütünü de korur, etini de kaybetmez. Bu bizim için ekonomik kurtuluş demek" ifadelerini kullandı.
Milli Ekonomiye Katkı
Şap hastalığı sadece hayvan sağlığını değil, ülke ekonomisini de tehdit ediyor. Hasta bir hayvanın günler içinde onlarca kilo kaybetmesi veya süt veriminin kesilmesi, totalde milyonlarca liralık zarara yol açıyor. MAKÜ’nün geliştirdiği bu yerli sprey, hayvanların kondisyon kaybını engelleyerek üreticinin sermayesini korumayı hedefliyor.
Editörün Notu: "Hayvancılıkla uğraşanlar bilir; ahıra şap girdi mi, üreticinin uykuları kaçar. Çünkü şap virüsü hayvanı doğrudan öldürmese bile, ağzındaki yaralar yüzünden hayvanı açlığa mahkum eder. Günlerce yem yiyemeyen koca cüsseli hayvanlar, gözünüzün önünde erir gider. Burdur MAKÜ'nün geliştirdiği bu sprey, aslında çok stratejik bir noktaya, 'semptomatik tedaviye' odaklanıyor. Virüsle vücut savaşırken, sprey sayesinde hayvanın 'yakıt alması' sağlanıyor. Bir ineğin 3 gün yem yememesi demek, süt veriminin haftalarca, hatta aylarca toparlanamaması demektir. Bu basit ama etkili çözüm, sahada binlerce ton et ve süt kaybını önleyebilir. Emeği geçen akademisyenlerimizi tebrik ediyorum."