Türkiye Sigorta ve Türkiye Hayat Emeklilik’in raporuna göre BES’te kararları devlet katkısından çok, enflasyona karşı korunma ve reel getiri beklentisi belirliyor.
Türkiye Sigorta ve Türkiye Hayat Emeklilik Ekonomik Araştırmalar Müdürlüğü tarafından hazırlanan “Devlet Katkısının Ötesinde BES” raporu, Bireysel Emeklilik Sistemi’nin (BES) yalnızca devlet teşvikleriyle değil, piyasa performansı ve reel getiri kapasitesiyle de güçlü bir tasarruf aracı olduğunu ortaya koydu. Raporda, BES fonlarının uzun vadeli performansı, katılımcı davranışları ve Türkiye’nin uluslararası emeklilik sistemleri içindeki konumu kapsamlı biçimde analiz edildi.
Katılımcı Kararında Enflasyon Belirleyici
Son 12 yıllık verilerin incelendiği araştırmaya göre, BES’e katılım kararında devlet katkısı oranlarından ziyade ekonomik konjonktür ve piyasa koşulları daha etkili oluyor. Katılımcıların sisteme giriş motivasyonunun temelinde, birikimlerini enflasyona karşı koruma ve ekstra getiri elde etme ihtiyacı yer alıyor. Bu durum, BES’in yalnızca teşvik odaklı değil, aynı zamanda finansal güvenlik sağlayan bir araç olarak konumlandığını gösteriyor.
BES Fonları Enflasyonun Üzerinde Getiri Sağlıyor
Ekonomik Araştırmalar Müdürlüğü’nün son 10 yıllık fon performanslarını incelediği çalışmada, BES fonlarının istikrarlı biçimde enflasyonun üzerinde performans sergileyerek katılımcılarına reel getiri sunduğu dikkat çekiyor. Rapora göre BES, sunduğu yüzde 20 devlet katkısı ile dünyadaki en yüksek “risksiz başlangıç getirisi” sağlayan finansal ürünlerden biri olma özelliğini sürdürüyor.
Türkiye Uluslararası Alanda Pozitif Ayrışıyor
Raporda, Türkiye’nin uluslararası emeklilik sistemleri arasında önemli bir avantaja sahip olduğu vurgulanıyor. OECD ülkelerinde özel emeklilik teşvikleri çoğunlukla vergi avantajları üzerinden sunulurken, Türkiye ve Yeni Zelanda, katılımcılarına doğrudan nakit devlet katkısı sağlayan nadir ülkeler arasında yer alıyor. Türkiye’deki yıllık devlet katkısı tavan tutarının, benzer sistemlere kıyasla oldukça yüksek olması da bu avantajı güçlendiriyor.
Fon Çeşitliliği Reel Getiriyi Destekliyor
BES sisteminde sunulan fon çeşitliliği, piyasa koşullarına göre esnek portföy yapılarının oluşturulmasına imkân tanıyor. Raporda, riskin dengeli dağıtılmasının uzun vadeli ve istikrarlı reel getirileri desteklediği ifade ediliyor. Sadece son bir yıl içerisinde, devlet katkısı hariç BES fon getirilerinin enflasyonu ikiye katlaması, sistemin güçlü getiri potansiyelini net biçimde ortaya koyuyor.
Türkiye Hayat Emeklilik Sektör Ortalamasının Üzerinde
Uzun vadeli birikim yapmak ve emeklilik döneminde ek gelir elde etmek isteyenler için BES, en etkili tasarruf araçlarının başında geliyor. Türkiye Hayat Emeklilik’in fon getirileri de bu noktada sektör ortalamasının üzerine çıkıyor. 2025 yılında BES’in (OKS dahil) sektör ortalama getirisi yüzde 58 olarak gerçekleşirken, Türkiye Hayat Emeklilik’in fon getirisi yüzde 65 ile sektörün üzerinde kaydedildi.
Editörün Notu
Bu rapor, BES’in sadece “devlet katkısı var mı yok mu” sorusuyla değerlendirilmemesi gerektiğini net biçimde ortaya koyuyor. Veriler, katılımcıların giderek daha bilinçli hareket ettiğini ve enflasyon karşısında birikimlerini koruyacak sürdürülebilir çözümler aradığını gösteriyor. Özellikle son yıllarda artan ekonomik dalgalanmalar, BES’i klasik bir emeklilik aracı olmanın ötesine taşıyor. Bu tablo, uzun vadeli düşünenler için BES’in neden hâlâ güçlü bir seçenek olduğunu açıkça anlatıyor.