Selçuk Üniversitesi akademisyenleri, TÜBİTAK projesiyle Orta Toroslar'da 4 yeni kayagülü türü keşfederek bilim dünyasına kazandırdı.
Selçuk Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Kuddisi Ertuğrul’un yürütücülüğünde gerçekleştirilen TÜBİTAK destekli proje, Türkiye’nin biyolojik zenginliğini bir kez daha gözler önüne serdi. "Kayagülü (Aethionema)" cinsinin revizyonuna yönelik yürütülen geniş çaplı araştırma sonucunda, Orta Toroslar bölgesinde daha önce bilinmeyen 4 yeni kayagülü türü keşfedildi. Akademik ekipte Prof. Dr. Tuna Uysal, Doç. Dr. Meryem Bozkurt, Doç. Dr. Emrah Şirin, Doç. Dr. Hakkı Demirelma ve Doç. Dr. Burcu Yılmaz Çıtak'ın da yer aldığı çalışmanın sonuçları, uluslararası saygınlığa sahip 'Plants' dergisinde yayımlanarak bilim literatürüne resmen girdi.
45 İLDE 2 BİN 500 ÖRNEK İNCELENDİ Projenin detaylarını paylaşan Prof. Dr. Kuddisi Ertuğrul, saha çalışmalarının Türkiye genelinde tam 45 farklı ilde yürütüldüğünü belirtti. Bu süreçte doğadan yaklaşık bin 500 bitki örneği toplandı. Araştırmacılar sadece saha verileriyle yetinmeyerek, yurt içindeki 15 ve yurt dışındaki 10 uluslararası herbaryumu da titizlikle inceledi. Toplamda 2 bin 500'e yakın örnek üzerinde morfolojik, taksonomik, tohum, polen, moleküler ve kromozom analizleri gerçekleştirildi. Yapılan bu kapsamlı bilimsel değerlendirmelerin ardından, elde edilen dört bitkinin tamamen yeni türler olduğu kesinleşti.
TÜRKİYE DÜNYADA ÖNEMLİ BİR MERKEZ Keşfedilen yeni türlerin tamamının Konya, Karaman ve Antalya illerini kapsayan Toros Dağları'nda yayılış gösterdiğini vurgulayan Ertuğrul, türlerin isimlendirilmesi hakkında da bilgi verdi. İkisi Karaman'da, biri Konya'da, diğeri ise Antalya'nın Akseki ilçesinde tanımlanan bitkilere; "Beyşehir kayagülü", "Sultan kayagülü", "Akseki kayagülü" ve "Göktepe kayagülü" isimleri verildi. Dünyada yaklaşık 70 türle temsil edilen kayagülü cinsinin 51 türünün Türkiye'de bulunduğuna dikkat çeken Ertuğrul, bu türlerin 37'sinin endemik olduğunu ve ülkemizin bu bitki grubu için dünyada çok önemli bir merkez konumunda bulunduğunu ifade etti.
KNYA HERBARYUMU'NA EKLENEREK KORUMAYA ALINDI Yeni türlerin genellikle bin 100 ile 2 bin metre arasındaki rakımlarda, serpantin ve kireçtaşı gibi kayalık alanlarda yetiştiği, Beyşehir kayagülünün ise daha çok bozkır alanlarda görüldüğü belirtildi. Halk tarafından pek bilinmeyen bu bitkilerin kullanım alanlarına dair literatürde henüz bir bilgi bulunmuyor. Keşfedilen türler, Selçuk Üniversitesi bünyesindeki KNYA Herbaryumu'na eklenerek koruma altına alındı. Ayrıca elde edilen bu bilimsel verilerin, hazırlıkları hızla devam eden ve 70 cilt olması planlanan "Resimli Türkiye Florası" çalışmasına da büyük katkı sağlaması hedefleniyor.