Sadece Malatya'da yetişen ve nesli tükenme tehlikesi altındaki endemik 'Peşmen Navruzu' çiçek açtı. Bitkiyi koparmanın cezası ise 699 bin TL.
Dünya üzerinde sadece Malatya topraklarında yetişme imkanı bulan ve nesli kritik derecede yok olma tehlikesiyle karşı karşıya olan 'Peşmen Navruzu', kentin yüksek kesimlerinde kendini gösterdi. Doğa tutkunlarının ilgisini çeken bu nadide bitki, Yeşilyurt ilçesinin zorlu coğrafyasında, yaklaşık bin 400 metre rakıma sahip dağlık alanlarda doğa yürüyüşçüleri tarafından tesadüfen kayıt altına alındı.
Bilimsel adıyla 'Iris Peshmeniana' olarak bilinen ve Doğa Koruma ve Milli Parklar (DKMP) Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen Ulusal Biyolojik Çeşitlilik Envanter ve İzleme Projesi çerçevesinde 2016 yılında koruma statüsüne alınan bu eşsiz çiçek, bölgede henüz erimemiş kar örtüsünün hemen yanı başından filizlenerek görsel bir şölen sundu. Aynı proje dahilinde Malatya doğasına özgü diğer endemik türler olan 'Ornithogalum Malatyanum' ve 'Hypericum Malatyanum' bitkilerinin de büyük bir hassasiyetle gözetim altında tutulduğu biliniyor. Karlı dağlık alanda gezintiye çıktığı esnada nadir bitkiyi fark eden doğasever Hüseyin Gülfırat, tamamen şans eseri karşılaştığı bu çiçeğin daha sonra Peşmen Navruzu olduğunu öğrendiğini, soğuk iklim şartları sebebiyle çiçeğin yüksek rakımlarda kendini daha geç gösterdiğini ifade etti.
Konuyla ilgili değerlendirmelerde bulunan Malatya DKMP Şube Müdürlüğü uzmanları, endemik türün normal şartlar altında nisan ayı başlarında çiçeklendiğini, ancak 2026 yılının getirdiği iklim ve hava koşullarına bağlı olarak bu döngünün nisan sonuna sarktığını vurguladılar. Ekosistemin en hassas üyelerinden biri olan türün izlenme çalışmalarının kurum tarafından aralıksız sürdürüldüğünü hatırlatan yetkililer, bitkinin geleceğini tehlikeye atacak her türlü eyleme karşı çok sert yaptırımlar uygulandığını duyurdu. Bu kapsamda, doğadan izinsiz olarak koparılması veya biyokaçakçılık amacıyla yurt dışına çıkarılmaya çalışılması durumunda 2872 Sayılı Çevre Kanunu çerçevesinde şahıslara tam 699 bin 245 Türk Lirası idari para cezası kesileceği konusunda kesin bir uyarıda bulunuldu.