Cihan padişahını gölgesinde ağırlayan çınar, 854 yıldır ayakta

Muğla’nın Yatağan ilçesi Bozüyük Mahallesindeki 854 yıllık anıt çınar, asırlardır ayakta durarak tarihe tanıklık ediyor. Kanuni Sultan Süleyman’ın Rodos Seferi sırasında gölgesinde konakladığı belirtilen tarihi anıt çınar, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum’un sosyal medya paylaşımıyla ilgi odağı oldu.

Zamanın tanığı
Yatağan’a bağlı Bozüyük Mahallesi Pınarbaşı tesislerindeki 854 yıllık anıt çınar, geçmişten günümüze uzanan hikâyesiyle dikkat çekiyor. Sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda Yatağan’daki tarihi çınarın görüntülerine ve hikâyesine yer veren Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, anıt çınarın yalnızca bir ağaç olmadığını vurgulayarak, onu ‘Kökleri geçmişten bugüne uzanan, zamanın tanığı, doğanın mirası’ olarak nitelendirdi.

Cihan padişahı Kanuni Sultan Süleyman Rodos seferi esnasında gölgesinde dinledi
Kanuni Sultan Süleyman’ın Rodos Seferi sırasında Bozüyük Mahallesinde anıt ağacına yakın bölgede askerlerin konakladığı han, cami ve köprü Muğla Valiliği’nce restore edildi. Cihan Padişahı Kanuni, ordusuyla birlikte bu bölgede mola verirken, kaynak su bulunması nedeniyle rivayete göre çınarın gölgesinde dinlendi.

30 metre yüksekliğinde
30 metre yüksekliğinde, 35 metre tepe çapında ve 6 metre gövde çapındaki anıt ağaç, 1996 yılında mülga İzmir 2 Nolu Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu kararıyla tescil edildi. Günümüzde ise anıt ağaç statüsünde koruma altında bulunuyor.

2011 yılında ortopedik müdahale geçirdi
2011 yılında zamana ve yılların yorgunluğuna dayanamayarak ortadan ikiye ayrılmaya ve gövdesi çürümeye başlayan anıt ağaç, dönemin Bozüyük Belediye Başkanı rahmetli Ahmet Yüksel’in girişimleri ile tedavi altına alındı. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Peyzaj Mimarlığı Bölüm Başkanı Prof. Dr. İlçin Aslanboğa ve ekibi, asırlık tarihi çınar ağacını kurtarmak için çok önemli bir ortopedik operasyon gerçekleştirdi. Uzman ekip, Türkiye’de ilk kez uygulanan özel bir yöntemle çınarın gövde ve kollarını demir çubuklarla eklemleyerek, dalların ana gövdeden kopup ayrılmalarını önleyerek ağacı koruma altına aldı.

"Cihan Padişahı çınarın gölgesinde konakladı"
Bozüyük Güzelköyü Tanıtma, Turizm ve Kalkındırma Derneği Başkanı Baki Gencel, "Anıt ağacımız 854 yıllığı aşkın bir süre yaşı var. Anıt ağacımız 1996 yılında İzmir 2 Nolu Anıtlar Kurulu Bölge Müdürlüğü tarafından tescillenmiş bir ağacımız. Bu Selçuklu İmparatorluğu döneminde, Selçuklular döneminde dikildiğini kabul ediyoruz. 622 yıllık Osmanlı döneminde hayattaydı. Bu ağacımız, her bir dalı ağaç görünümünde, bir ağaç yüksekliğinde olduğu için 2011 yılında Ege Üniversitesi Peyzaj Mimarlığı Bölümünden İlkin Aslanboğa profesörümüz nezaretinde bir ekip geliyor. Buraya ortopedik bir müdahalede bulunuyor. Yani ağaçla gövdeyi eklemlendiriyorlar, bütünleştiriyorlar, bağlıyorlar. Aksi halde bu ağaçların dallarının kopma durumu söz konusu olacak. Cihan Padişahı Kanuni Sultan Süleyman Rodos Seferi sırasında 23 Temmuz günü 1522 tarihinde bu çınarımızın gölgesinde konaklıyor, otağını kuruyor. Burada bir mola veriyor" dedi.

Bakan Kurum’un paylaşımından sonra ilgi daha da arttı
Stratonikeia ve Lagina Antik Kentleri Kazı Başkanı Prof. Dr. Bilal Söğüt, "Bu bölgede, Yatağan bölgesindeki en önemli merkezi yerlerden birisini bu Pınarbaşı oluşturuyor. Pınarbaşı’ndaki en nadide, bizim hem doğal hem de Türk tarihinde önemli olan yerlerden birisi de bu Pınarbaşı’ndaki çınar ağacımız. Bu bölge esasında tarihin her döneminde önemliydi. Yaklaşık olarak 6 bin yıl önce buranın hemen 600 metre kuzeyinde yerleşme vardı. İnsanlar burayı kullanıyorlardı. Hatta 13. yüzyılda, milattan önce 13. yüzyılda Hitit askerlerinin geçtiği güzergahlardan birisi de burasıydı. Ama özellikle 23 Temmuz 1522 yılında Kanuni Sultan Süleyman Rodos seferine giderken buradan geçti. Zaten bu kayıtları biz biliyoruz. O günlükler elimizde var. Hatta Evliya Çelebi’nin anlattıkları da var. Yaklaşık olarak buranın bir ok atımı mesafede doğu tarafında hamamın, hanın olduğu, caminin olduğu, hatta onun yanında bir hamamın olduğunu, köprünün olduğunu da biz biliyoruz. Onun için burası hakikaten önemli merkezlerden birisi. Bakanımız paylaşımı sonrasında buraya inanılmaz bir ilgi de oldu. Yani esas bizim çınar ağacımız vardı ama Bakanımızın paylaşımından sonra bir milyonu geçti bu konuda izleyenlerin sayısı da. Öyle olunca ciddi bir hakikaten ilgi merkezi haline döndü. Ama her şeyin ötesinde ilgi merkezi olması doğal. Çünkü hakikaten bizim için çok kıymetli, önemli merkezlerden birisi. Stratonikeia ve Lagina’yı tamamlayan o tarihi dokuyu zenginleştiren doğal güzelliklerden ve tarihi bilgilerin de dip derinliklere kadar indiği önemli yerlerden birisi" dedi.